Yeni destek modeli

2025 üretim yılıyla birlikte eski “alan bazlı gelir desteği” modeli bırakıldı ve yeni destekleme sistemine geçildi. Bu nedenle artık sadece eski klasik alan bazlı gelir desteği ödemesi şeklinde değil, “temel destek” ve diğer kalemlerle birlikte tek çatı altında destek veriliyor.  Yani mazot ve gübre desteği artık yok. Bu durumda 366 TL dönüm başına hiç zam yapılmamış demektir.

2025 Üretim Yılı Desteği

Yeni modele göre 2025 üretim yılı için dekar (dönüm) başına temel destek tutarı yaklaşık:

• 366 TL / dekara(fındık da dahil üçüncü kategorideki ürünler) olarak belirlenmiştir.
  (Bu, mazot-gübre ve alan bazlı eski desteklerin birleştirilmiş hali gibi düşünülebilir.)

🔹 Not: 1 dönüm = 1 dekar olduğundan destek yaklaşık 366 TL / dönüm civarındadır.

3. 2026 Üretim Yılı Desteği

2026 yılı için fındık üreticilerine temel destek olarak dönüm başına 465 TL ödeneceği Resmî Gazete kararıyla duyurulmuştur.

Bu destek yeterli midir kesinlikle yeterli değildir çünkü fındık Bahçelerimiz yaşlı 100 150 senelik bahçelerdir. Dolayısıyla kök yaşlanmış verim düşmüş bahçelerin gençleştiriilmesi gerekmektedir. Sürgün gençleştirmesi veya dal gençleştirmesi ocağın gençleştiği anlamına gelmemektedir çünkü kök aynı yaşlı köktür. Yeniden köküyle birlikte yeni fidanlar dikilip yeni kök bağlanması sağlanmalıdır. Verim artışının temel önceliği budur. Bunun da nasıl olacağını bir sonraki yazımızda belirteceğim.

Türkiye’de fiyatlar bir türlü istikrar tutmamaktadır. Üç ay önce 300 TL’ye aşan fındık şu anda 250 TL’dir. Fiyat istikrarı sağlaması gereken devlet kurumları da fiyatları aşağı çekmektedir. Fiskobirlik 4-5 kez fiyat düşürülmüştür. Tarım Kredi kooperatifleri hiç fındık almamaktadır. Fiyat açıklayan TMO, fiyatlarini güncellememiştir bile. Şimdi italya

İtalya’daki güncel fındık fiyatları (yaklaşık)

2025 yılı itibarıyla İtalya’da fındık (hazelnut) fiyatları kilogram bazında şu şekilde bildiriliyor (fiyatlar kaliteye, iç/dış kabuk durumuna ve satış kanalına göre değişebilir):

• Birinci kalite iç fındık fiyatı: ~ 14,00 € / kg (KDV dahil) ≈ ~684 TL civarında. Bu, iç randımanı %100 kabul edilen kabuksuz fındık fiyatıdır.  Yani 50 randıman kabul edilse Türk Lirası olarak kabuklu fındık 342 TL’ye denk gelmektedir. Halbuki Türkiye’de 250 TL’ye satılmaktadır
• Aynı kaliteye göre daha düşük sınıf fiyatlar yaklaşık:
  • 2. kalite ~~670 TL
  • 3. kalite ~~645 TL
  • 4. kalite ~~595 TL gibi seviyelerde açıklanmıştır.
• Daha düşük kalite/pazarda işlem gören fındıklar: ~ 7,60 € (~311 TL) civarında da görülebilmektedir (Asti bölgesi düşük kalite fiyatı).

Not: Bu fiyatlar İtalya’daki pazar/işleyen şirketlerin açıkladığı satış/alım fiyatlarıdır ve Türkiye’deki kabuklu fındık fiyatlarıyla birebir karşılaştırma için randıman ve kabuk farkı dikkate alınmalıdır. Örneğin 14 €’luk iç fındığın Türkiye randımanıyla karşılığı ~342 TL civarına denk gelebilir.

Market ve toptan satış fiyatları ise kalite, ürün işleme (kabuklu mı kabuksuz mu) ve organik/normal gibi özelliklere göre değişmekle birlikte genelde 7–15 €/kg (yaklaşık 340 TL – 730 TL +) aralığında bulunuyor.

İtalya’da fiyat istikrarına ve üreticinin emeğine dikkat edilmektedir. Türkiye’de ise Üretici yok sayılmakta emeğinin karşılığını zaten alamamaktadır.

Fındık konusuna haftaya devam edeceğiz